Korona królów

Taka historia...

Taka historia... Uczta u Wierzynka

We wrześniu 1364 roku Kazimierz Wielki gościł w Krakowie najbardziej znaczących władców ówczesnej Europy Środkowej. Z tej okazji odbyła się słynna uczta u Wierzynka. Autor krakowskiej Kroniki Katedralnej napisał, że polski król chciał pokazać chwałę swojego Królestwa. Trudno jednak wyobrazić sobie, by chodziło tylko o zaprezentowanie rosnącego w siłę państwa i że przy stole nie podejmowano bieżących tematów politycznych. Jakie korzyści chciał osiągnąć król Kazimierz?

Taka historia... Uczta u Wierzynka

We wrześniu 1364 roku Kazimierz Wielki gościł w Krakowie najbardziej znaczących władców ówczesnej Europy Środkowej. Z tej okazji odbyła się słynna uczta u Wierzynka. Autor krakowskiej Kroniki Katedralnej napisał, że polski król chciał pokazać chwałę swojego Królestwa. Trudno jednak wyobrazić sobie, by chodziło tylko o zaprezentowanie rosnącego w siłę państwa i że przy stole nie podejmowano bieżących tematów politycznych. Jakie korzyści chciał osiągnąć król Kazimierz?

Taka historia... Sukcesja tronu polskiego

Kiedy monarcha średniowiecznego państwa nie miał męskiego potomka z prawego łoża, zaczynały się kłopoty. Brak legalnego następcy położył się cieniem na całym okresie rządów Kazimierza, a zapewnienie sukcesji tronu był jego podstawowym i największym wyzwaniem. Objęcie polskiego tronu przez Ludwika z dynastii Andegawenów było efektem długotrwałych i skomplikowanych politycznych zabiegów.

Taka historia... Sukcesja tronu polskiego

Kiedy monarcha średniowiecznego państwa nie miał męskiego potomka z prawego łoża, zaczynały się kłopoty. Brak legalnego następcy położył się cieniem na całym okresie rządów Kazimierza, a zapewnienie sukcesji tronu był jego podstawowym i największym wyzwaniem. Objęcie polskiego tronu przez Ludwika z dynastii Andegawenów było efektem długotrwałych i skomplikowanych politycznych zabiegów.

Taka historia... kobiety Kazimierza

Kazimierz Wielki był twórcą reform, politykiem, strategiem, ale i słynnym kochankiem. Jan z Czarnkowa pisał o polskim królu: „A chociaż w sobie lubieżny, jako mąż wysokiego rodu i hojnie przez naturę uposażony”. Jak historia pokazała, Kazimierz nie marnował swoich talentów. Miał cztery żony i rozliczne kochanki. Był w związkach bigamicznym i morganatycznym. Zajrzyjmy zatem do królewskiej alkowy.

Taka historia... kobiety Kazimierza

Kazimierz Wielki był twórcą reform, politykiem, strategiem, ale i słynnym kochankiem. Jan z Czarnkowa pisał o polskim królu: „A chociaż w sobie lubieżny, jako mąż wysokiego rodu i hojnie przez naturę uposażony”. Jak historia pokazała, Kazimierz nie marnował swoich talentów. Miał cztery żony i rozliczne kochanki. Był w związkach bigamicznym i morganatycznym. Zajrzyjmy zatem do królewskiej alkowy.

Taka historia... Andegawenowie

Historia dynastii Andegaweńskiej zaczęła się, wbrew pozorom nie na Węgrzech, a w słonecznej Italii. W dniu św. Łucji, czyli 13 grudnia 1250 roku w Castel Fiorentino zmarł cesarz rzymski i król Sycylii Fryderyk II Hohenstauf. Rywalizacja o schedę po tym wybitnym władcy była zażarta. Jego synowie walczyli na śmierć i życie z kolejnymi papieżami, którzy obawiając się utrzymania silnej pozycji Hohenstaufów, z całych sił popierali przedstawiciela bocznej linii Kapetyngów francuskich Andegawenów. Główny faworytem stolicy apostolskiej był Karol, brat słynnego króla Francji Ludwika IX Świętego. Po pokonaniu przeciwników w 1266 roku Karol został koronowany na króla Sycylii i, pomimo wielu przeszkód pozostał nim aż do śmierci. Między innymi dzięki Karolowi Andegawenowie szybko umacniali swoją pozycję, słusznie uważając, że jest to niepowtarzalna okazja do zbudowania własnej, dynastycznej potęgi i uniezależnienia się od starszej linii królewskiej we Francji. To właśnie potomkiem Karola był urodzony w 1288 roku Karol Robert - mąż Elżbiety Łokietkówny, ojciec Ludwika.

Taka historia... Andegawenowie

Historia dynastii Andegaweńskiej zaczęła się, wbrew pozorom nie na Węgrzech, a w słonecznej Italii. W dniu św. Łucji, czyli 13 grudnia 1250 roku w Castel Fiorentino zmarł cesarz rzymski i król Sycylii Fryderyk II Hohenstauf. Rywalizacja o schedę po tym wybitnym władcy była zażarta. Jego synowie walczyli na śmierć i życie z kolejnymi papieżami, którzy obawiając się utrzymania silnej pozycji Hohenstaufów, z całych sił popierali przedstawiciela bocznej linii Kapetyngów francuskich Andegawenów. Główny faworytem stolicy apostolskiej był Karol, brat słynnego króla Francji Ludwika IX Świętego. Po pokonaniu przeciwników w 1266 roku Karol został koronowany na króla Sycylii i, pomimo wielu przeszkód pozostał nim aż do śmierci. Między innymi dzięki Karolowi Andegawenowie szybko umacniali swoją pozycję, słusznie uważając, że jest to niepowtarzalna okazja do zbudowania własnej, dynastycznej potęgi i uniezależnienia się od starszej linii królewskiej we Francji. To właśnie potomkiem Karola był urodzony w 1288 roku Karol Robert - mąż Elżbiety Łokietkówny, ojciec Ludwika.

Taka historia... Dynastia Luksemburgów

Kazimierz Wielki odziedziczył po swoim ojcu świeżo scalone państwo i dwóch wielkich wrogów. Krzyżaków, zagrażających Polsce od północy oraz z południa Królestwo Czech, rządzone przez rosnącą w siłę dynastię Luksemburgów. Jan Luksemburski znany był z zaangażowania w wielką politykę i utarło się o nim powiedzenie, że bez pomocy Boskiej i króla czeskiego nie da się tego załatwić. Był dobrym wojownikiem i przebiegłym dyplomatą. Co gorsza, rościł sobie prawo nie tylko części ziem, ale nawet do tronu polskiego. Jakie były podstawy tych roszczeń? Kim byli Luksemburgowie i jakich metod używali, by mieszać się w polskie sprawy? Jak Kazimierz Wielki poradził sobie z czeskim uzurpatorem?

Taka historia... Dynastia Luksemburgów

Kazimierz Wielki odziedziczył po swoim ojcu świeżo scalone państwo i dwóch wielkich wrogów. Krzyżaków, zagrażających Polsce od północy oraz z południa Królestwo Czech, rządzone przez rosnącą w siłę dynastię Luksemburgów. Jan Luksemburski znany był z zaangażowania w wielką politykę i utarło się o nim powiedzenie, że bez pomocy Boskiej i króla czeskiego nie da się tego załatwić. Był dobrym wojownikiem i przebiegłym dyplomatą. Co gorsza, rościł sobie prawo nie tylko części ziem, ale nawet do tronu polskiego. Jakie były podstawy tych roszczeń? Kim byli Luksemburgowie i jakich metod używali, by mieszać się w polskie sprawy? Jak Kazimierz Wielki poradził sobie z czeskim uzurpatorem?

Taka historia... Duchowieństwo w XIV w.

Jak powszechnie wiadomo, średniowiecze w Europie było czasem szczególnie mocnego zaangażowania człowieka w sprawy duchowe. Rozwijające się chrześcijaństwo oznaczało rosnący w siłę Kościół i pogłębianie się znaczenia osób powołanych na przewodników wiary. Jaką rolę pełnili duchowni w ówczesnej Polsce? Czy hierarchowie Kościoła mogli wpływać na funkcjonowanie młodego Królestwa Polskiego rządzonego przez Kazimierza Wielkiego? W jakim stopniu osoby duchowne współtworzyły jego państwo? A może przysparzały królowi problemów, mając inne niż on dążenia lub domagając się specjalnych przywilejów?

Taka historia... Duchowieństwo w XIV w.

Jak powszechnie wiadomo, średniowiecze w Europie było czasem szczególnie mocnego zaangażowania człowieka w sprawy duchowe. Rozwijające się chrześcijaństwo oznaczało rosnący w siłę Kościół i pogłębianie się znaczenia osób powołanych na przewodników wiary. Jaką rolę pełnili duchowni w ówczesnej Polsce? Czy hierarchowie Kościoła mogli wpływać na funkcjonowanie młodego Królestwa Polskiego rządzonego przez Kazimierza Wielkiego? W jakim stopniu osoby duchowne współtworzyły jego państwo? A może przysparzały królowi problemów, mając inne niż on dążenia lub domagając się specjalnych przywilejów?

Taka historia... Cudzoziemcy za czasów Kazimierza Wielkiego

Przyjezdni, imigranci, uchodźcy różnie na nich dziś mówimy. We wczesnym średniowieczu nazywano ich gośćmi, po łacinie hospites. Chodzi oczywiście o cudzoziemców, którzy z różnych powodów przyjeżdżali na polskie ziemie, żeby zamieszkać tu na stałe. Dlaczego wybierali Polskę? Jak im się tu żyło? Jakie przywileje dostawali od polskich królów? A przywilejów było całkiem sporo...

Taka historia... Cudzoziemcy za czasów Kazimierza Wielkiego

Przyjezdni, imigranci, uchodźcy różnie na nich dziś mówimy. We wczesnym średniowieczu nazywano ich gośćmi, po łacinie hospites. Chodzi oczywiście o cudzoziemców, którzy z różnych powodów przyjeżdżali na polskie ziemie, żeby zamieszkać tu na stałe. Dlaczego wybierali Polskę? Jak im się tu żyło? Jakie przywileje dostawali od polskich królów? A przywilejów było całkiem sporo...

Taka historia... Rycerstwo śląskie

Wszyscy kojarzymy czasy średniowiecza z kulturą rycerską. Zawisza Czarny, Ulryk von Lichtenstein, Lancelot – kto o nich nie słyszał? Pojedynki rycerskie, miłość rycerska, rycerski honor – takie hasła przychodzą nam do głowy, kiedy wyobrażamy sobie średniowiecznego rycerza. Ale oczywiście rycerstwo to coś więcej niż kilka haseł, to styl życia, a dla niektórych wręcz jego sens. W tym odcinku programu mówimy o rycerzach, ale nie tych z Krakowa znanych z serialu, tylko o rycerzach księstwa świdnicko-jaworskiego, czyli tych, którzy służyli między innymi księciu Bolkowi II Małemu Świdnickiemu.

Taka historia... Rycerstwo śląskie

Wszyscy kojarzymy czasy średniowiecza z kulturą rycerską. Zawisza Czarny, Ulryk von Lichtenstein, Lancelot – kto o nich nie słyszał? Pojedynki rycerskie, miłość rycerska, rycerski honor – takie hasła przychodzą nam do głowy, kiedy wyobrażamy sobie średniowiecznego rycerza. Ale oczywiście rycerstwo to coś więcej niż kilka haseł, to styl życia, a dla niektórych wręcz jego sens. W tym odcinku programu mówimy o rycerzach, ale nie tych z Krakowa znanych z serialu, tylko o rycerzach księstwa świdnicko-jaworskiego, czyli tych, którzy służyli między innymi księciu Bolkowi II Małemu Świdnickiemu.

Taka historia... Szlachta, herby, rody

Stan, grupa w społeczeństwie feudalnym wyróżniająca się pozycją społeczną, ekonomiczną i prawną. Społeczeństwo za Kazimierza Wielkiego miało strukturę stanową, a każdy stan funkcjonował w oparciu o odrębne prawo. Który stan odgrywał kluczową rolę w Królestwie Polskim?

Taka historia... Szlachta, herby, rody

Stan, grupa w społeczeństwie feudalnym wyróżniająca się pozycją społeczną, ekonomiczną i prawną. Społeczeństwo za Kazimierza Wielkiego miało strukturę stanową, a każdy stan funkcjonował w oparciu o odrębne prawo. Który stan odgrywał kluczową rolę w Królestwie Polskim?

Taka historia... Elżbieta Łokietkówna – żona, matka, królowa

Wspaniała kobieta, odważna, mądra! Elżbieta, córka Jadwigi i Władysława Łokietka, siostra Kazimierza, wyprzedziła swoją epokę. Kiedy wydawano ją jako 15-latkę za mąż, za węgierskiego monarchę, nikt nie oczekiwał od niej rzeczy wielkich. Miała zostać żoną dużo starszego Karola Roberta. W ten sposób jej ojciec odwdzięczał się Węgrom za pomoc w załatwieniu u papieża zgody na jego koronację. Królowa szybko zaczęła odgrywać ważną rolę w polityce węgierskiej. Utrzymywała kontakty z sąsiadami, przyjaźniła się z papieżem, pertraktowała z włoskimi krewniakami męża. Z jej opinią liczył się i mąż, i syn Ludwik.

Taka historia... Elżbieta Łokietkówna – żona, matka, królowa

Wspaniała kobieta, odważna, mądra! Elżbieta, córka Jadwigi i Władysława Łokietka, siostra Kazimierza, wyprzedziła swoją epokę. Kiedy wydawano ją jako 15-latkę za mąż, za węgierskiego monarchę, nikt nie oczekiwał od niej rzeczy wielkich. Miała zostać żoną dużo starszego Karola Roberta. W ten sposób jej ojciec odwdzięczał się Węgrom za pomoc w załatwieniu u papieża zgody na jego koronację. Królowa szybko zaczęła odgrywać ważną rolę w polityce węgierskiej. Utrzymywała kontakty z sąsiadami, przyjaźniła się z papieżem, pertraktowała z włoskimi krewniakami męża. Z jej opinią liczył się i mąż, i syn Ludwik.